Mende bat iruditan

 

[PERLAK] Fikzioa II: Atxagaren bertsolari hilezinen batzarrak (1973)

Atxagaren bertsolari hilezinen batzarrak – Anaitasuna aldizkarian argitaratu zituen fikziozko bi testu labur hauek Bernardo Atxagak. Atxagak berak aurkezpen gehiago behar ez duenez, Anaitasunari (1953-1982) buruz 1960ko hamarralditik aurrera abertzaletasun eta euskal kulturgintza ezkertiarrenaren erreferentzia izan zela gaineratu beharko da, eta bertsolaritzari eskaini zizkiola hainbat testu. Aurretik jaso diren fikzioekin alderatuz, bestelako jite bat nabari

[PERLAK] Atzerriko begirada II: Buenos Aires

Buenos Aires – Euskal Herria zapaltzen duten bi estatuetako hiruburuez harago, euskal diaspora ere bertsolaritzari buruzko prentsako testu ugariren iturburu izan da, batez ere Lore Jokoen zikloan eta batez ere Buenos Airesetik. Buenos Aireseko La Baskonia, diaspora horrek prentsan izango duen ispilu garrantzitsuena, esaterako, Lore Jokoetan bertsolaritzaz gehien argitaratutako hedabideen artean bigarrena izango da, eta

[PERLAK] Atzerriko begirada II

Atzerriko begirada II – Bertsolaritzaz ari diren hedabideen artean Lore Jokoetan (1845-1917) %78 izango dira atzerrikoak, Euzko Pizkundean %65 (1918-1944) eta frankismo garaian %35 (1945-1979). Datu horien atzean bertako kazetaritzaren eta hedabide sarearen indartzea suma daiteke, euskarazkoen garapenaren ekarpen garrantzitsuarekin. Baina Erromantizismoak kontinentean indarra galtzen duen neurrian kanpoko arretak behera egin duela ere nabarmena da.

[PERLAK] Lehen kronikak: euskaraz gazteleraz baino lehenago (1880)

euskaraz gazteleraz baino lehenago – Euskararen komunitatea txikia eta ertzekoa izanik, oso berandu sartu zen gure hizkuntza prentsan. Izatez, bertsolaritzaren hedabideratzea hizkuntza berarena baino goiztiarragoa izan zen: bertsolaritzari buruzko prentsako lehen testua, esan bezala, 1823an argitaratu bazen, euskarazko prentsako lehen testua 1834an argitaratu zen (‘Erritar maiteac’. El Correo del Norte. 1834ko maiatzaren 5ean). Esan bezala,

[PERLAK] Lehen kronikak

Lehen kronikak – Bertsolaritza euskal nortasun ikur gisa hartu zuten lehen euskal kulturgileek, eta honenbestez, Europan bakoitzak bere kultura popularrarekin egin zuen bezala, kultura herrikoiaren adierazpena kultura jasoaren parametroetara gerturatzeko ahalegina eman zen. Abbadie izan zen lehena, XIX. mendearen erditik aurrera, Iparraldeko Lore Jokoen antolaketarekin. Poesia idatziaren lehiaketari bertsolaritzaren moldeak jarri zizkion, eta idatziaren ondoan